Slimmer werken,
blije klanten

Ishikawa diagram: 6 redenen om het toe te passen

Een laagdrempelige methode voor kwaliteitsverbetering in jouw organisatie

Het Ishikawa diagram (ook wel bekend als Fishbone model, of cause-and-effect diagram), is onderdeel van de zeven basisinstrumenten voor kwaliteitsbeheersing. Het helpt afdelingen/organisaties om gericht grondoorzaken van een specifiek probleem te vinden om deze vervolgens op te kunnen lossen. In dit artikel kijken we naar de oorsprong van de methode, hoe, wanneer en waarom het waardevol is om toe te passen.

Geschiedenis

Terug naar 1982, de Japanse hoogleraar Kaoru Ishikawa was op dat moment werkzaam was bij Kawasaki (bekend van de motoren). Hij zag dat medewerkers gefrustreerd raakten door gevoel van onmacht wanneer er grote fouten aan het licht kwamen. Als reactie hierop heeft Kaoru het Fishbone model (Ishikawa diagram) ontwikkeld. Door een fout op te breken in meerdere oorzaken konden medewerkers gemakkelijk het probleem ontleden. Als de belangrijkste grondoorzaken bekend waren konden de medewerkers het probleem zelf oplossen (bottom-up). Vandaag de dag zijn steeds meer organisaties op zoek naar een methode om gestructureerd bottom-up verbeteringen in gang te zetten. Het Ishikawa model is dus relevanter dan ooit.

Gericht van een probleem naar een oplossing:

“Kom, we gaan even lekker een uurtje over brainstormen!” Vervolgens ben je zonder structuur een uur aan het brainstormen zonder de juiste oplossing te vinden. Herkenbaar? Door je ‘brainstorm’ te kaderen met behulp van Ishikawa kom je snel tot oorzaken die in eerste instantie niet het meest voor de hand liggend zijn. Een gestructureerde brainstorm dus!Ishikawa

Toepassing

Het grootste voordeel van het Ishikawa diagram is de toepassing ervan. Daarnaast is het ook gemakkelijk los te laten op alledaagse obstakels zoals bijvoorbeeld; te laat komen op werk, het verliezen van een sportwedstrijd, of als het avond eten een keertje mislukt. In 3 stappen maak je eenvoudig een Ishikawa diagram:

  1. Je plakt de probleemstelling op de kop van de vis;
  2. Bepaal een aantal hoofdcategorieën van mogelijke oorzaken;
  3. Bepaal de positie van kleinere oorzaken onder de hoofdcategorieën  door telkens “waarom” te vragen of “wordt veroorzaakt door” te beantwoorden.

6 redenen om als organisatie Ishikawa toe te passen:

  • Wanneer je op zoek bent naar mogelijke oorzaken binnen een proces, uitkomst, probleem of een situatie;
  • Als je een relatie wilt leggen tussen verschillende oorzaken van een probleem (20% van de oorzaken zorgen voor 80% van het probleem?);
  • Om gericht een oplossing te bedenken welke daadwerkelijk het probleem oplost in plaats van slechts een deel van het probleem;
  • Het is een teamactiviteit en leidt tot een gemeenschappelijke begrip van het probleem;
  • Om medewerkers inzicht en invloed te geven in de verbetering van hun eigen proces;
  • Als je wilt kijken op welke activiteiten verbeterprojecten gestart kunnen worden.

Het 6M Fishbone Model

Er zijn veel varianten van het Ishikawa diagram beschikbaar. Het 6M Fishbone model is de meest voorkomende. Binnen productiebedrijven wordt er vaak gebruik gemaakt van dit model. Het probleem wordt onderverdeeld in potentiële oorzaken. Hierbij worden de volgende categorieën gebruikt: Methodes, Machines, Mensen, Materialen, Metingen, Moeder natuur (omgeving/milieu). In Sommige gevallen kunnen er nog 2 categorieën toegevoegd worden namelijk; Management & Onderhoud.

6M Fishbone model

Aan de slag!

Ontstaan uit de noodzaak om medewerkers te betrekken in het verbeterproces is Ishikawa de methode om op een laagdrempelige wijze en bottom-up  grote verbeterslagen te realiseren. Ga direct aan de slag met het verbeteren! Print de infographic en deel hem met je collega’s op werk. Heb je vragen dan kan je mij altijd mailen. Ik help je graag.

Rogier Kelderman

Lees ook:

Leuk om te lezen? Like, Deel, Connect of schrijf je in voor onze maandelijkse nieuwsbrief!

We delen onze kennis, ervaringen, evenementen en acties met je.  Zo blijf je op de hoogte van Lean Six Sigma.